<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="fa">
	<id>http://palpedia.afagh-bidari.ir/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D9%87_%28_%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C_-_%29</id>
	<title>عبده ( روستای - ) - تاریخچهٔ ویرایش‌ها</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="http://palpedia.afagh-bidari.ir/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D9%87_%28_%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C_-_%29"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="http://palpedia.afagh-bidari.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D9%87_(_%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C_-_)&amp;action=history"/>
	<updated>2026-09-05T07:17:09Z</updated>
	<subtitle>تاریخچهٔ ویرایش‌های این صفحه در ویکی</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.34.2</generator>
	<entry>
		<id>http://palpedia.afagh-bidari.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D9%87_(_%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C_-_)&amp;diff=6795&amp;oldid=prev</id>
		<title>Wikiadmin: ۱ نسخه واردشده</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://palpedia.afagh-bidari.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D9%87_(_%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C_-_)&amp;diff=6795&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-07-15T01:41:45Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;۱ نسخه واردشده&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-right&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۱۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۰۱:۴۱&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;
&lt;!-- diff cache key afaghbid_wiki-pal:diff::1.12:old-6794:rev-6795 --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Wikiadmin</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>http://palpedia.afagh-bidari.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D9%87_(_%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C_-_)&amp;diff=6794&amp;oldid=prev</id>
		<title>Wikiadmin در ‏۱۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۰۱:۴۱</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://palpedia.afagh-bidari.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D9%87_(_%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C_-_)&amp;diff=6794&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-07-15T01:41:45Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;صفحهٔ تازه&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&lt;br /&gt;
        &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
روستای عربی است در وسط مثلث [[نقب|نقب]] واقع شده است . در منطقه مجرای بالایی دره دنا بین دو آبریز دره ام کعب دره رملیه قرار گرفته و در حدود 50 کیلومتری در خط مستقیم جنوب شهر بیرالسبع واقع شده و این غیر از خرابه عبده در جلیل اعلی می باشد . به خاطر نسبت به پادشاه نبطی عبیده الثانی یا عبداس ( 28 ق . م ) به نام عبده نامیده شد و در زمان رومی ها به اسم &amp;quot; ابواد &amp;quot; شناخته شد در ، امان نبطی و روسی ها شهر شکوفایی بود و توقفگاهی در راه کاروانهایی که از عقبه به طرف نقب می رفتند .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
سپس به البتراء ( سلع ) بعد به عبده سپس [[خلصه ( روستای - ) |خلصه]] بعد از آن نیز به بیرالسبع می رفتند ، به شمار می آمد . شهر عبده در&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
زمان ملک نبطی حارث چهارم ( 9 ق - م - 40 م ) که در آن معبد بزرگی ساخته شد به اوج شکوفایی اش رسید و خانه هایش به صورت حفره هایی در صخره در جاده نبطیه معروف در [[بتراء|بتراء]] بود .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[بیزانسی ها|بیزانسی ها]] از این خانه های سنگی استفاده می کردند . تعدادشان در آنجا زیاد شد و باعث وسعت شهر شد به گونه ای که تعداد ساکنانش به صدهزار نفر رسید . عبده در منطقه سال 614 میلادی به دست پارسی ها که به این منطقه لشکرکشی کردند آسیب جزئی دید .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
سپس در سال 634 م در حیطه حکومت اعراب درآمد . ولیکن به صورت روستای چادرنشین کوچکی تا اوایل قرن کنونی باقی ماند . زمانی که در آن تعداد کمی از افراد قبیله عزازمه استقرار یافتند و خانه هایشان را در آنجا از سنگ و خاک بنا کردند .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
آثار شهر عبده و خانه های روستای عربی در سراشیبی غربی واقع شد و به دره رمیله مشرف می شود و در مسیر شمال شرقی تا سطح تپه کوچکی که 600 متر بالاتر از سطح دریاست امتداد دارد .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
در صحرای سنگلاخی جرداء [[باران|باران]] سالانه از 120 میلیمتر تجاوز نمی کند و نزدیک این مکان تعدادی چشمه آب مثل چشمه عبده و مرة و شهابیه و چشمه مریفج قرار دارد و همه آنها در راه دره های سیل گیر که از آبهای زیرزمینی تغذیه می کند واقع شده است ، همچنان که مخازن آب زیرزمینی را به مقداری که برای برپایی شهر عبده نبطی در گذشته لازم بود را تغذیه می کرد و و روستای عربی قرن را نیز تغذیه می کند .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
شهر نبطی عبده اهمیت تاریخی زیادی دارد که دیدار مسافران و مورخین مثل بالمر ( 1870 ) موسیل ( 1902 ) گواهی بر آن می باشد . کارهای حفاری گذشته ( 1985 - - 1960 ) آن را اثبات کرد .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
آثار عبده شامل ساختمانها و بنایی به شکل مستطیل به طول تقریبی 150 متر و عرض متجاوز از 60 متر می باشد و در محور شمال شرقی - - جنوب غربی امتداد می یابد . حصارهای قدیمی را شامل می شود درهایش به شکل دروازه و مداخلش نبطی بود و برج رومانی و قلعه رومی ها در قسمت شمال شرقی با برجهای هفتگانه بود به اضافه کلیسای رومی ها از مهمترین بناهای عبده بود که به دوره رومی ها برمی گشت .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ساکنان شهر [[کشاورزی|کشاورزی]] را حرفه مهمشان به حساب می آوردند و برای تأمین آب به چاهها و مخازن آب باران و سیل و بر چشمه های نزدیک که آبشان با دلو بالا کشیده می شد ، متکی بودند .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
این امر را ( آبیاری ) ساختن سدها و دلو کمک می کرد و آثار فراگیرش در منطقه به نظام دقیق آبیاری با دلو که از زمان نبطی ها به خدمت گرفته شده بود ، دلالت می کرد و پیوسته تا امروز ادامه پیدا کرده و طرحهای [[کشاورزی|کشاورزی]] کنونی بدون تغییر از آن استفاده می کنند و این بر گذشته زراعی - - آبی ، هندسی دلالت می کند که به زمان خاص نبطیان برمی گردد .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ساکنان [[عبده ( روستای - ) |روستای عبده]] از قبیله العزازمه را برای زراعت و آبیاری که دو حرفه مهم برای ایشان است ، به خدمت گرفتند و زمینهای کوچک پراکنده اطراف منابع آب در دل کوهستان را حبوبات و سبزیجات کاشتند .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
صهیونیستها در سال 1948 اقدام به طرد ساکنان عرب از سرزمینهایشان و نابودی دهاتشان کردند و در سال 1952 شهرک یهودی &amp;quot; سدی پوکر &amp;quot; را در شمال عبده ایجاد کردند که به نام &amp;quot; عفدات &amp;quot; یا &amp;quot; أفدات &amp;quot; شناخته می شود . در سال 1959 در نزدیکی عبده مکانی را برای تجارت زراعت صحرایی ایجاد کردند .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==مآخذ : ==&lt;br /&gt;
#دباغ ، مصطفی مراد : '''''بلادنا فلسطین''''' ، جلد 1 ، ق 2 ، بیروت 1966 .&lt;br /&gt;
#'''''نقشه فلسطین''''' : مقیاس 000,1001 ، تابلو دره الرمان .&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Wikiadmin</name></author>
		
	</entry>
</feed>