Wikiadmin در ‏۱۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۳:۳۵

2020-07-14T13:35:17Z

صفحهٔ تازه

[[خاک|خاک]] همان سطح روئی تشکیل شده از مواد نرم و پوشاننده پوسته زمین در قسمتهای خشک آن است . و از آنجا که عوامل تشکیل دهنده [[خاک|خاک]] نظیر سنگها ، آبها ، [[آب و هوا|آب و هوا]] و مواد آلی بسیار ، متنوع و فراوانند ، [[خاک|خاک]] فلسطین نیز علی رغم مساحت کم این سرزمین ، با توجه به گوناگونی سنگها و تفاوت قسمتهایپراکنده آن در شرایط آب و هوایی مختلف ، از تنوع بسیاری برخوردار است .

همچنین فشار ، در انواع [[خاک|خاک]] از نظر جابه جائی ، ارتفاع و نازکی آن تأثیر داشته و از آن جهت که در معرض از بین رفتن ، تخریب و یا استقرار در نقطه ای می باشد ، قابل بررسی است .

[[خاک|خاک]] از به هم پیوستن عوامل فیزیکی و شیمیائی حاصل از مواد متعدد پوسته روئی زمین و اجزاء کوچک و نرم متشکل از مواد معدنی با ترکیبی پیچیده به وجود می آید .

[[ پرونده : | نمونه ای از تپه های خاکی در بیرالسبع ]]

[[خاک|خاک]] بر دو نوع است :
#خاک سطحی که انواع محصولات [[کشاورزی|کشاورزی]] در آن رشد نموده و ریشه های انواع گیاهان برای تغذیه و جذب آب در آن نفوذ می کند و با عنوان " [[خاک|خاک]] [[کشاورزی|کشاورزی]] " نیز شناخته می شود .
#خاک زیرین که قسمتی از آن موادمعدنی و موجودات زنده است و ارتفاع آن بین چند سانتی متر تا چندین متر متغییر می باشد .

سنگها عامل اساسی در به وجود آمدن [[خاک|خاک]] و انواع آن به شمار می آید و به همین خاطر نگاهی به نقشه طبیعی فلسطین تعدد انواع خاک بر حسب گوناگونی انواع سنگ در مناطق مختلف در این سرزمین را آشکار می کند و مشاهده می شود که در کناره دریاها ، مناطق پست ساحلی ، دشتها و حوزه های داخلی نظیر دشت " جرج بن عامر " و همچنین در سرزمینهای پست دره اردن ، [[خاک|خاک]] از مواد رسوبی حمل شده بدین مناطق از ارتفاعات مجاورشان و به وسیله سیل ، [[باران|باران]] و رودخانه ها و یا به عبارتی آبهای جاری دائم و موقت ، تشکیل یافته است .

این آبها ارتفاعات و سنگهای جدا شده از آنها را شسته و مواد نرم و جدا شده را با خود حمل و در سرزمینهای پست رسوب می دهند . امواج دریای مدیترانه و جریانهای ساحلی آن نیز [[خاک|خاک]] دشت ساحلی را با مواد تجدید کننده که رود نیل در آن می ریزد ، غنی می سازند .

در فلسطین همچنین سفره های سنگی به وجود آمده از رسوبات دریاچه های داخلی به چشم می خورد . نظیر آنچه درمناطق پست دریاچه قدیمی " لسان " وجود دارد . که قسمت عمده آن را سنگهای سخت تشکیل داده و مساحت زیادی از سرزمینهای پست دره اردن و دشت بین دو دریاچه " [[طبریه ( شهر - ) |طبریه]] " و جنوب " حجر میت " را فرا می گیرد .

انواع خاک در این دشتها و مناطق کم ارتفاع و دره ها از بهترین مناطق مناسب برای کشت انواع میوه ها و سبزیجات به شمار می رود . به ویژه اینکه شرایط ضروری دیگر که برای شکوفایی این نوع از [[کشاورزی|کشاورزی]] ، نظیر آب کافی و حرارت مناسب لازم است ، که در قمستهای عمده مناطق یاد شده وجود دارد .

ولی انواع خاک در ارتفاعات نظیر مناطق " الجلیل " و " کرمل " و سلسله جبال میانی فلسطین شامل کوههای [[نابلس ( شهر - ) |نابلس]] ، قدس و الخلیل و همچنین در ارتفاعات جنوبی فلسطین به دلیل تنوع فراوان سنگهای تشکیل دهنده آنها ، بسیار متنوع می باشد . اما علیرغم این تنوع می توان به شباهت و نزدیکی شرائط ایجاد [[خاک|خاک]] در کوههای میانی ( مرکزی ) فلسطین و بیشتر کوههای کرمل و الخلیل ، اعتراف نمود در قسمتهای عمده دره ها بیشتر سنگهای مولد [[خاک|خاک]] آهک و گچی می باشند . که هر دو از سنگهای کربن دار ( ذغالی ) هستند که خاک را با مواد آهکی غنی ساخته و خاکی مولد حاصل از تجزیه و تحلیل [کارستی] در سنگهای آهکی ، به وجود می آورند .

دو عامل طبیعی دیگر نیز در تنوع [[خاک|خاک]] فلسطین مؤثر هستند که عبارتند از :
#بادهایی که مواد نرم را از خارج فلسطین به ویژه صحرای سینا با خود آورده را با پوششی گسترده از [[خاک|خاک]] نرم می پوشانند .
#فعالیتهای آتشفشانی : به ویژه در شمال فلسطین و الجلیل که نوعی از سنگها یعنی همان گدازه های آتشفشانی را از درون زمین خارج می سازد که " بازالت " عنصر اصلی آن بوده و بعد از تجزیه شدن ، غنا و حاصلخیزی را در مناطق انتشارش به زمین می بخشد . دره ها و کوههای فلسطین به جز جنوب خشک آن ، محل کشت درختان میوه . نظیر [[زیتون|زیتون]] انجیر ، [[انگور|انگور]] ، انواع بادم و سیب در کنار کشت غلات است که آب عمده آن را [[باران|باران]] تأمین می کند .

نقش [[آب و هوا|آب و هوا]] در توزیع گونه های مختلف [[خاک|خاک]] مشخص است . چه اینکه ارتباط نزدیکی بین توزیع [[باران|باران]] و تا حدی حرارت و اختلاف خاکها ملاحظه می شود .

جنوب فلسطین خشک و مساحتی پهناور با [[خاک|خاک]] نرم و شنی صحرا و میانگین سالانه 50 تا 150 میلی متر بارش [[باران|باران]] است . این ناحیه همچنین درجه حرارت بسیار متغیر داشته و میزان [[تبخیر آب|تبخیر آب]] آن نیز بالاست در حالی که [[خاک|خاک]] قرمز و زرد در مناطق مرطوب دامنه کوههای قدس ، [[نابلس ( شهر - ) |نابلس]] و الجلیل با [[باران|باران]] سالیانه 600 میلی متر پراکنده است .

نقش واقعی سنگها و عناصر آب و هوایی در به وجودآمدن و پراکندگی انواع [[خاک|خاک]] در بررسی ذیل و همچنین انواع [[خاک|خاک]] و ویژگیهای هر یک در فلسطین به خوبی به چشم می خورد .

انواع [[خاک|خاک]] : علی رغم تعدد تقسیم بندیهای [[خاک|خاک]] و معیارهای هر یک ، باید اذعان داشت که بهترین تقسیم بندی تقسیمی است که براساس عوامل آب و هوائی - کوهها و مواد عالی تشکیل دهنده مواد [[خاک|خاک]] ، استوار باشد لذا می توان به طور خلاصه [[خاک|خاک]] فلسطین با همه تنوع آن را به دو دسته اصلی و دو دسته ثانوی تقسیم نمود . که این 4 گروه عبارتنداز : [[خاک|خاک]] مناطق خشک ، مناطق شبه خشک و [[خاک|خاک]] مناطق مرطوب و شبه مرطوب .

اما تقسیم بندی آب در برخی منابع به دو گروه [[خاک|خاک]] دریای مدیترانه و خاکهای مناطق خشک عملاً از تقسیم بندی اول خارج نیست و تنها اختلاف در [[روش|روش]] و شیوه پرداختن به مسأله است و تقسیم اول و موثق تر ، ساده تر و دور از پیچیدگی تخصصی است .
#خاک مناطق خشک و شبه خشک :

این [[خاک|خاک]] به [[خاک|خاک]] صحرائی نیز معروف است و در قسمتهای مختلف جنوب فلسطین از دشت الخلیل ، منطقه بیرالسبع و غزه تا خلیج عقبه دیده می شود .

[[خاک|خاک]] صحرائی که همه منطقه " النقب " ( نک : نقب ) را فراگرفته به گونه ای است که آن را به فلاتی تقریبا خشک تغییر داده و به طرف مناطق الخلیل و بیرالسبع و غزه در شمال امتداد می یابد . علی رغم تنوع این مجموعه که به دلیل تنوع سنگهایی است که این خاکها از آن تشکیل یافته اند آنها در بسیاری از ویژگیها و خواص مشترکند . به عنوان مثال همگی رنگهای روشن زرد و خاکستری ، ترکیبی ساده ، و چسبندگی تقریبا اندکی دارند . به استثناء خاکها که بهوسیله باد به این منطقه آمده شده اند نظیر خاکهای خیلی نرم یا تپه های شنی ، که خاکهایی فقیر و غیر زراعی هستند و یا به دلیل نازکی و عدم ضروری برای [[کشاورزی|کشاورزی]] مناسب نمی باشد . به خصوص مواد عالی که نسبت بالای نمک در ترکیب آنها نیز مزید بر علت گردیده است .

وضعیت آب و هوایی خشک ، درجه حرارت زیاد ، تبخیر ، بارش کم ، از بین رفتن آبهای لازم برای [[کشاورزی|کشاورزی]] نیز به شرایط فوق افزوده می شوند . بنابراین کار [[کشاورزی|کشاورزی]] در این مناطق تلاش بسیاری برای اصلاح [[خاک|خاک]] و آوردن آب می طلبد این مناطق تنها چراگاه گله هایی است که از [[پوشش|پوشش]] پراکنده علف در آن استفاده می کنند . اقسام این نوع [[خاک|خاک]] عبارتند از :
#خاک سیاه : این [[خاک|خاک]] در جنوب " نقب " ، دره های مرکزی و قسمتهای بلند آن و همچنین در دشتهای جنوبی و شرقی " [[نقب|نقب]] " و در سایر قسمتهای کناره صحرای " عربه " وجود دارد .

این [[خاک|خاک]] از سنگهای محکم آهکی و دولومیتی و گچی و چخماق به خصوص در قسمتهای بلندتر تشکیل می یابد . اما دردشتهای جنوبی و شرقی [[خاک|خاک]] سیاه در شکافها و سوراخ سنگها دیده می شود که از ارتفاعات و دامنه های مشرف به آنجا راه یافته اند . در هر دو منطقه عمق [[خاک|خاک]] از هشتاد سانتی متر تجاوز نمی کند در حالی که همین عمق در خاک] سیاه [بطور متوسط بین 15 تا 40 سانتی متر است .

رنگ این [[خاک|خاک]] غالبا زرد روشن بوده و از خاکی نرم و غنی با تکه های کوچک سنگ تشکیل یافته است که با لایه سنگی تقریبا انبوهی متمایز است . بگونه ایکه برخی از دانشمندان آن را " صحرای سنگی " نیز نامیده اند . این [[خاک|خاک]] بجز در قمستهای دشت و بخاطر کمی املاح ، فاقد ارزش [[کشاورزی|کشاورزی]] است .
#خاک ( رس ) نرم : خاکی است که در درجه اول به وسیله باد و به میزان زیاد و سپس به وسیله آبهای جاری ( بارانها و سیلها ) و به مقدار کم آورده می شود . این [[خاک|خاک]] از مناطق دور به وسیله باد و از مناطق نزدیک که به وسیله آب به فلسطین منتقل می شود . خاکی غباری و نرم و سست است که در بسیاری از مناطق ارتفاع آن به چندین متر می رسد و رنگ آن زرد و یا زرد روشن بوده و گاهی با شن نیز مخلوط است که این امر موجب خشونت کم آن در قسمتهایی از سرزمین فلسطین گردیده است . مهمترین مناطق پراکندگی این [[خاک|خاک]] ، شمال و شمال غربی " [[نقب|نقب]] " به طرف مناطق بیرالسبع و غزه می باشد و نسبت انواع نمک] اسید] به 20 تا 30% و نسبت مواد آلی به 2/1 تا 3% می رسد . در حالی که این نسبت به در شکل مخلوط آن با شن به ترتیب 1 - 6% و 03% تا 01% می باشد . این [[خاک|خاک]] برای برخی کشتهای آبی به خصوص [[جو|جو]] مناسب بوده و اعتقاد براین است که این [[خاک|خاک]] سابقه چندانی در فلسطین نداشته و عمر آن از سه تا چهار هزار سال تجاوز نمی کند .
#خاک شنی و تپه های شن : در کنار [[خاک|خاک]] نرم در بسیاری از مناطق شمالی " [[نقب|نقب]] " با افزایش نسبی تپه های شنی در مناطق شمال غربی تا صحرای سینا ، جنوب و جنوب غربی منطقه بیرالسبع [[خاک|خاک]] شنی به چشم خورده و مساحت بزرگی را می پوشاند . این [[خاک|خاک]] از ذرات شن که به وسیله باد از مناطق مجاور آورده می شود تشکیل می یابد . شن در این مناطق به صورت صاف و تپه ای بوده و مشرف بر زمینهایی با [[خاک|خاک]] نرم و دیگر انواع خاکهای صحرایی در این مناطق است .

میزان اسید [[خاک|خاک]] 21 - 5% کم است و مواد غذائی در آن تقریبا وجود ندارد و به طور کلی سخت و محکم است . به خاطر وجود اکسیدهای آن در [[خاک|خاک]] سیلیکاتی آن به رنگ زرد مایل به قرمز می باشد .

این [[خاک|خاک]] آب را جذب کرده و انواع نمک در آن بسیار کم و بلکه وجود ندارد بنابراین رسوب آب در آن زیاد ، و در شرایط آب و هوایی حاکم بر آن آماده ، انتشار پدیده ای خاص ( یعنی بالا آمدن به سوی سطح در لوله های باریک - خاصیتموئینگی - ) می باشد . همچنین فاقد مواد لازم برای [[کشاورزی|کشاورزی]] است . اما برای غرس درختانی که ریشه های بلند داشته و مقاومند ، مناسب است .

[[ پرونده : | جغرافیة فلسطین ، ص 65 ]]
#خاک صحرائی چسبنده و چسبنده خشن : خاکی است که آبهای جاری نظیر [[باران|باران]] و سیل آن را جابه جا و از مناطق بلند به طرف مناطق پست میانی ( مرکزی ) و جنوبی " نقب " در دشت الخلیل آورده است .

چسبنده های خشن معمولاً از تکه های کوچک و سنگ و ریگهایی همراه با خاک نرم تشکیل یافته که به علت داشتن نمک فراوان برای [[کشاورزی|کشاورزی]] نامناسب است . ولی [[خاک|خاک]] صحرایی چسبنده ، موادی نرم داشته که از رسوبات نرم تشکیل یافته و به رسوبات دریاچه " لسان " شناخته می شود . ( به دلیلنسبت به شبه جزیره " لسان " در بحر میت و دریاچه قدیمی لسان ) . این [[خاک|خاک]] در صحرای اردن و قسمتهای شمالی صحرای " عریه " در جنوب بحر میت پراکنده است .

امکانات [[کشاورزی|کشاورزی]] در این [[خاک|خاک]] به خصوص در هنگام فراوانی آب ، خوب بوده و واحه " [[اریحا ( شهر - )|اریحا]] " بهترین مثال آن می باشد .
#خاک ریگزار : این نوع [[خاک|خاک]] بعضی از مناطق از شمال " نقب " و وسط آن پراکنده بوده و همچنین خطی منقطع بردامنه های شرقی کوههای الخلیل و قدس را تشکیل می دهد [[خاک|خاک]] سفید که از سنگهای آهکی و گچی تشکیل یافته رنگی سفید تیره دارد : همچنین با گردوغبار صحرا که به وسیله باد جابه جا می شود نیز مخلوط است . ارتفاع آن کم و بین 20 - 50 سانتی متر بوده ، ترکیباتش شن ، [[خاک|خاک]] و پر از ریگ و سنگریزه است . نسبت مواد آلی آن بین 1% تا 2% و میزان نمک آن متوسط به بالا می باشد و پس از اصلاح برای کشتهای محدود مناسب است .

آنچه از مناطق [[کشاورزی|کشاورزی]] خشک و شبه خشک فلسطین باقی می ماند ، دامنه های سنگی عاری از [[پوشش|پوشش]] [[خاک|خاک]] ، یا پوشیده شده از قطعات سنگهای بزرگی است که همین امر آن را برای [[کشاورزی|کشاورزی]] یا به وجود آمدن یک [[پوشش|پوشش]] طبیعی گیاهی قابل ذکر نامناسب نموده است .
#خاک مناطق مرطوب و شبه مرطوب :

مجموعه ای از این خاکها در قسمتهای شمالی و مرکزی واقع در شمال [[نقب|نقب]] و منطقه بیرالسبع ، غزه و جلگه الخلیل پراکنده است و اثر قسمتهای سنگی عاری از [[پوشش|پوشش]] [[خاک|خاک]] در کوهها و ارتفاعات را از آن کم کنیم ، بیشتر [[خاک|خاک]] این مجموعه برای [[کشاورزی|کشاورزی]] به هر شکل و با تفاوت در تولید و حاصلخیزی ، مناسب است .

باتوجه به تأثیرپذیری شدید این نوع خاکها از آب و هوای مدیترانه و عناصر آن ، خاک دریای مدیترانه نیز خوانده می شود . و از نظر ویژگیها به طور کلی شباهت زیادی به [[خاک|خاک]] کشورهای مشرف بر دریای مدیترانه دارد البته با لحاظ تأثیر موقعیت فلسطین در شرق حوزه این دریا که در ایجاد ویژگیها مؤثر است . انواع این [[خاک|خاک]] عبارتند از :
#خاک کرکار یا [[خاک|خاک]] شنی قرمز ( رس ) : آهک و شن عناصر اصلی این [[خاک|خاک]] را تشکیل می دهند و این خاک عمیق و تقریبا قرمز رنگ است . که اصل آن به تپه های شنی قدیمی در سلسله تپه های ثابت در امتداد دشت ساحلی مشرف بر دریای مدیترانه از دورترین نقطه و در شمال تا دورترین نقطه در جنوب به خصوص در جنوب [[سارونه ( روستای - ) |سارونه]] باز می گردد . اگر این [[خاک|خاک]] به سطح زمین نزدیک شده ( ارتفاع آن کم باشد ) ، کار [[کشاورزی|کشاورزی]] را مشکل نمود . اما برای [[کشاورزی|کشاورزی]] ، و در صورتعمیق بودن - و برای غرس مرکبات بسیار مفید است .

نوع دیگر شبیه به این [[خاک|خاک]] ، [[خاک|خاک]] شنی قرمز ( رسی ) و غیر چسبنده نسبت آن است که در اصل از [[خاک|خاک]] کرکار ( رس ) یا تپه های شنی جدید و پراکنده در ساحل فلسطین ناشی شده است . این [[خاک|خاک]] علی رغم نمک آن در برخی حالات از بهترین نوع [[خاک|خاک]] برای کشت مرکبات در فلسطین به شمار می رود . این نوع [[خاک|خاک]] شنی قرمز غیر چسبنده در بسیاری از مناطق خاص خود قشری از [[خاک|خاک]] چسبنده با ارتفاعی اندک داشته که در کشت مرکبات بسیار مؤثر است و در فلسطین بنام " [[خاک|خاک]] نزاره " معروف بوده و باگذشت زمان سخت می شود .

این مجموعه از [[خاک|خاک]] ساحلی را در امتداد ساحل فلسطین و دریای مدیترانه ( سلسله هایی ) از تپه های شنی جدید متحرک و ثابت ( یا ثابت شده با گیاهان ) همراهی می کند . و آن خاکی است از اصل داخلی یا ناشی از دریا که ارتفاع آن به چندین متر می رسد . همچنین برای کشت محصولات آبی مناسب بوده و به شکل نواری طولانی در طول دریای مدیترانه و ساحل فلسطین امتداد می یابد .
#خاک چسبنده : که در دشتها و حوزه های پست داخلی نظیر دشت مرج بن عامر ، دشت بطوف و در باریکه طول حاشیه کوههای الجلیل ، [[نابلس ( شهر - ) |نابلس]] ، قدس و الخلیل ( یعنی کوههای مرکزی ) به چشم می خورد .

نوعی خاص از این [[خاک|خاک]] - [[خاک|خاک]] ویرتیسول - در دشتهای یاد شده و دشت حوله نیز پراکنده است . خاک ویرتیسول خاکی غنی و نرم است که بعد از خشک شدن شکست برداشته و به طور کلی خاکی حاصلخیز است . اما [[خاک|خاک]] چسنبده و پراکنده در مناطق یاد شده ، به جز دشت " حوله " از رسوباتی با عمر کم تشکیل یافته و عمقی تقریبا زیاد با رنگی روشن دارد . این [[خاک|خاک]] عمق نسبتا خوب و ساختمانی چسبنده داشته و بسیار حاصلخیز است . توان حاصلخیزی [[خاک|خاک]] مورد بحث در قسمتهای مهم فلسطین با تجدید عناصر و مواد تشکیل دهنده آن بر اثر سیلها ، بارانها و آبهای جاری ، تجدید می گردد که در نتیجه این سیلها با موادی چسبنده از ارتفاعات اطراف یا برکه های آب موجود در دشتها و دره ها ، هر سال ، به این منطقه آیند . قسمتهای پست و کم ارتفاع نیز در معرض آبگیرهای و برکه های موقت آب که به دلیل نفوذ ناپذیری اندک این [[خاک|خاک]] تشکیل می گردند بوده و [[خاک|خاک]] دشتی که سطح بزرگی از دشتهای جنوب شرقی غزه را پوشانده است ، نیز در ردیف این [[خاک|خاک]] می باشد . این نوع [[خاک|خاک]] تقریبا عمیق بوده و مقدار رس آن بالا و به طور کلی برای [[کشاورزی|کشاورزی]] مناسب است . از موادی چسبنده و انبوه شده به دلیل قوت رسوبگذاری تشکیل یافته و همین عامل تمیز آن از دو نوع [[خاک|خاک]] ذکر شده در قبل که سطح روئی آن را می پوشاند ، گردیده است .
#خاک شنزار بسیار نرم : خاکی قوی ، عمیق و حاصلخیز بوده که در " تپه ها " و دامنه های کم شیب در امتداد کوههای مرکزی فلسطین ( [[نابلس ( شهر - ) |نابلس]] ، قدس تا کوههای الجلیل ) ، کوههای الخلیل و حوزه های پست و کم ارتفاع و باریکه های میان کوهها به چشم می خورد و [[کشاورزی|کشاورزی]] در آن بسیار متنوع است . حاصلخیزی آب به دلیل فراوانی مواد مختلفی است که در آن وجود داشته و از کوهها ( به وسیله [[باران|باران]] و سیل ) بدان جا منتقل شده اند .

و [[خاک|خاک]] کوهی نظیر [[خاک|خاک]] " تیراروزا " به [[خاک|خاک]] جنگلی با ساختمتانی متوسط ، [[خاک|خاک]] بازالتی و [[خاک|خاک]] رندزینا را شامل می گردد . بنابراین ، این [[خاک|خاک]] مخلوطی از [[خاک|خاک]] بسیار نرم و سست با ریگ و سنگریزه های نوک تیز است .
#خاک تیراروزا : ( [[خاک|خاک]] قرمز ) : خاکی قرمز و بسیار کم عمق ( کمتر از 50 سانتی متر ) که در بیشتر مناطق بوده و بردامنه ها و شیبهای نرم ، کوههای مرکزی ( میانی ) فلسطین ، الجلیل و کرمل و همچنین سنگهای آهکی و دولومیتی پراکنده در تپه های مذکور ، دیده می شود .

تیراروزا در وهله اول در نتیجه از هم پاشیدگی سنگهای آهکی به وسیله فعل وانفعالات شیمیائی و سپس به دلیل از هم پاشیدگی بقایای سنگهای آهکی و دولومیتی در خود [[خاک|خاک]] ، به وجود می آید .

این نوع [[خاک|خاک]] به دلیل مشابهت زیاد با نوع سنگهای تشکیل دهنده آن و آب و هوایی معتدل و مرطوب کوهستانی به وجود آورنده آن ، خاکی حاصلخیز می باشد که انواع گیاهان بیشه ای و علفی در قسمتهای کم ارتفاع آن رشد می یابد .
#خاک جنگلی : که در ارتفاعات میانی ( مرکزی ) و شمالی فلسطین که دارای [[رطوبت|رطوبت]] و [[باران|باران]] کافی برای تشکیل چنین خاکی است . پراکنده بوده ، رنگی تیره مایل به سیاه داشته و نرم با عمقی بین 40 تا 70 سانتی متر و حاصلخیزی بسیار می باشد . و در قسمتهای کم عمق پوشیده از گیاهان علفی و مرتعی است .

این [[خاک|خاک]] از سنگهای آهکی و کانگلومیر و نوعی خاص از سنگهای آهکی که در فلسطین بنام " ناری " مشهور است ، تشکیل یافته و همین لایه آهکی است که قسمتهای پراکنده ای از مناطق کوهستانی و دامنه های آن را می پوشاند . و نسبت مواد آلی در آن بین 3 - 12% می باشد .
#خاک رندزینا : بر انواعی از [[خاک|خاک]] که در درجه اول از سنگهای سست و یا سنگهای آهکی تشکیل یافته باشد . اطلاق می شود . [[خاک|خاک]] رندزینا در دو منطقه از فلسطین دیده شده است . یکی در ارتفاعات به خصوص در کوههای الجلیل و سلسله جبال میانی ( مرکزی ) فلسطین و دیگر در قسمتهای پست دره اردن . در ارتفاعات ، این [[خاک|خاک]] از سنگهای سست به وجود آمدهو ارتفاع آن بین 40 تا 70 سانتی متر متغیر است . رنگی بین خاکستری روشن و قهوه ای داشته و سرشار از مواد آهکی است . مواد آلی به جز در قسمتهای که رنگی تیره و عمقی بیشتر دارند بسیار کم بوده و برای کشت [[حبوبات|حبوبات]] و محصولات مشابه مناسب است . اما در قسمتهای پست [[وادی ، جمیل ( 1967 - 1993 ) |وادی]] اردن زمینه [[خاک|خاک]] رندزینا نرم و نتیجه رسوبات دریاچه قدیمی این ناحیه است ، رنگش خاکستری ، عمیق و بسیار حاصلخیز است .

اما نسبت بالای نمک در آن در توان تولیدش تأثیر گذارده و کار [[کشاورزی|کشاورزی]] را دچار مشکل نموده آن بین 1 - 3% است .
#خاک بازالت : در شمال فلسطین به خصوص قسمتهای شرقی در ارتفاعات بلند و کوتاه الجلیل ، یعنی محل استقرار سنگهای بازالت و آتشفشانی به شکل سفره های به جا مانده ، مساحت زیادی را می پوشاند . رنگ آن تیره ، تقریبا نرم و عمق آن به جز در برخی قسمتهای محدود ، 50 سانتی متر است . به طور کلی حاصلخیزی خوبی داشته و مواد آلی آن بین 1 - 2% است .
#خاک سفت : خاکی است که مساحت اندکی را فراگرفته و در منطقه دشت " حوله " و قسمتهای پست دریاچه سابق دیده می شود . از بقایای گیاهی تجزیه شده به وجود آمده و رنگی سیاه دارد . برای [[کشاورزی|کشاورزی]] نامناسب است ولی برای غنی سازی انواع دیگر [[خاک|خاک]] مناسبی باشد . ارتفاع آن بین 1 تا 8 متر است . از آنچه گذشت . ملاحظه می شود که زمینهایی با [[خاک|خاک]] خوب و طبقه بندی شده در قسمت اول در مناطق دشتهای ساحلی و داخل قرار داشته و همان مناطق بین کوههای الجلیل ، سلسله جبال مرکزی فلسطین و قسمتهای پست شمالی بوده که در حال حاضر همان مناطق استقرار صهیونیستها در فلسطین است .

==مآخذ : ==
#'''''نقشه زمین شناسی''''' فلسطین : مقیاس 000,2501 .
#'''''نقشه [[خاک|خاک]] فلسطین''''' : مقیاس : 000,2501 .
#Reifenberg, A : The Soils of Palestine''''', London 1947.'''''

خاک - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Wikiadmin: ۱ نسخه واردشده

Wikiadmin در ‏۱۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۳:۳۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۱۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۳:۳۵
(بدون تفاوت)