http://palpedia.afagh-bidari.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%D8%AC%D8%B9%D9%81%D8%B1_%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%88%DB%8Cحسن بن جعفر موسوی - تاریخچهٔ ویرایشها2026-06-06T08:56:21Zتاریخچهٔ ویرایشهای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.34.2http://palpedia.afagh-bidari.ir/index.php?title=%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%D8%AC%D8%B9%D9%81%D8%B1_%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%88%DB%8C&diff=4727&oldid=prevWikiadmin: ۱ نسخه واردشده2020-07-14T13:34:28Z<p>۱ نسخه واردشده</p>
<table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ۱۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۳:۳۴</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="fa"><div class="mw-diff-empty">(بدون تفاوت)</div>
</td></tr></table>Wikiadminhttp://palpedia.afagh-bidari.ir/index.php?title=%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%D8%AC%D8%B9%D9%81%D8%B1_%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%88%DB%8C&diff=4726&oldid=prevWikiadmin در ۱۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۳:۳۴2020-07-14T13:34:28Z<p></p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><br />
<br />
<br />
" 430ه - - 1039م " وی شریف الوالفتوح موسوی ( منسوب به امام موسی کاظم ) علوی حسنی طالبی قریشی است که در سال 384ه - از طرف [[فاطمیان|فاطمیان]] به امارت مکه منصوب گردید .<br />
<br />
در فاصله سالهای ( 401 و 403ه - /1011 - 1013م ) وی ادعای خلافت کرد و از منبرهای [[رمله ( شهر - ) |رمله]] پایتخت فلسطین در آن دوره و هم چنین منبرهای مکه برای وی بیعت خواسته شد و در فلسطین به نام وی سکه ضرب گردید .<br />
<br />
در اواخر قرن چهارم و اوایل قرن پنجم هجری امرای آل جراح در [[رمله ( شهر - ) |رمله]] حکومت می کردند ، و بنی جراح شعبه ای از قبیله طئ از قبیله کهلان قحطانی می باشند .<br />
<br />
قبیله طئ در رویدادهای سال 36ه - /656م امام علی بن ابیطالب را یاری نمود و در کنار وی در جنگ صفین شرکت کرد . در دوره حکومت طولونیان ، طائیان از حجاج مصری و شامی که مجبور بودند از سرزمینهای آنان عبور کنند مالیات می گرفتند .<br />
<br />
در قرنهای چهارم و پنجم ریاست قبیله طی به بنی جراح رسید که وطن اصلی در فلسطین و پایتخت آن [[رمله ( شهر - ) |رمله]] بود .<br />
<br />
از مشهورترین رهبران بنی جراح حسان بن جراح ، بود که در سالهای 360ه - /974م با حسن اعصم قرمطی در حمله به مصر در دوران خلیفه فاطمی معزلدین الله ، متحد گردیده بود .<br />
<br />
مفرج بن دغفل جراح نیز یکی از رهبران مشهور بنی جراح بود که [[رمله ( شهر - ) |رمله]] [[تیول|تیول]] وی به شمار می رفت .<br />
<br />
در سال 400ه - /1009م فرزندش حسان به ریاست قبیله رسید و قلمرو خود را تا جنوب فلسطین و [[طبریه ( شهر - ) |طبریه]] در شمال گسترش داد و در سال 414ه - /1023م [[عسقلان|عسقلان]] را به تصرف خویش درآورد .<br />
<br />
امرای آل جراح از رقابت بین عباسیان و [[فاطمیان|فاطمیان]] جهت تسلط بر کشور شام که فلسطین نیز جزیی از آن بود استفاده نمودند و بدین ترتیب قدرت آنها افزایش یافت و حکومت آنان مستحکم گردید و خلافت [[فاطمیان|فاطمیان]] را مورد تهدید قرار دادند .<br />
<br />
تمامی این وقایع در اوج ناتوانی و ضعف خلفای عباسی و عدم ثبات حکومت [[فاطمیان|فاطمیان]] در شام به ویژه در دوره حاکم بأمرالله ، خلیفه فاطمی ، روی داد .<br />
<br />
در سال 411ه - /1020م ، آل جراح حکومت فاطمی را مورد تهاجم قرار دادند و نیروهای حسان بن جراح به " فرمی " رسیدند که اهالی آن مجبور شدند به قاهره بگریزند .<br />
<br />
در سال 415ه - /1024م بار دیگر آل جراح ، هنگامی که حاکم بأمرالله انوشتکین را به سمت والی فلسطین تعیین نمود ، حمله به دولت فاطمیون را تکرار کردند .<br />
<br />
نیروهای حسان به عریش رسیدند و آن جا را به آتش کشیدند به طوری که اهالی بلبیس و قرانه بیمناک گشته و به مصر گریختند . ( نک : [[فاطمیان|فاطمیان]] ) .<br />
<br />
آل جراح بر بیشتر سرزمینهای فلسطین تسلط یافتند اما تنوانستند منطقه ساحلی آن را به تصرف خود درآورند .<br />
<br />
این وقایع تا قرن ششم هجری/دوازدهم میلادی ادامه یافت و در این هنگام آل جراح مجبور به عقب نشینی از جنوب فلسطین گردیدند و به منطقه جیره رفتند و آنجا نزد بنی قره جذامیان ماندگار شدند .<br />
<br />
یکی از دلایل شورش ابوالفتوح موسوی علیه [[فاطمیان|فاطمیان]] ، تحریکات وزیر مغربی علیه حاکم بأمرالله خلیفه فاطمی بود .<br />
<br />
حاکم بأمرالله به پدر و عموی وزیر یاد شده خیانت کرده بود ، لذا مغربی از خشم حاکم بیمناک گشته و در سال 400ه - /1009م به آل جراح پناهنده شد و به عنوان مشاور به خدمت آنها درآمد .<br />
<br />
وی آنها را به عدم اطاعت از حاکم بأمرالله برانگیخت و به بیعت با شریف ابوالفتوح امیر مکه تشویق نمود .<br />
<br />
نفوذ آل جراح در فلسطین در زمان مفرج بن دغفل که از عزیزبالله خلیفه فاطمی اطاعت می نمود افزایش یافت .<br />
<br />
عزیزبالله حکومت بر [[رمله ( شهر - ) |رمله]] را به وی ابلاغ کرد ولی در این امر مصمم نبود زیرا هدف اصلی وی و پسرش حاکم بأمرالله نابودی آل جراح بود .<br />
<br />
از سوی دیگر هدف مفرج ، تأسیس دولتی مستقل از خلافت [[فاطمیان|فاطمیان]] بود .<br />
<br />
بنی جراح به منظور آنکه به حکومت خود در [[رمله ( شهر - ) |رمله]] و آنچه را که در فلسطین به دست آورده بودند ، صورتی قانونی ببخشند طی نامه ای ابوالفتوح امیر مکه را به [[رمله ( شهر - ) |رمله]] دعوت نمودند تا با وی به عنوان خلیفه بیعت نمایند .<br />
<br />
حسان بن جراح ، وزیر مغربی را به مکه نزد ابوالفتوح فرستاد تا او را جهت اعلام امامت و خلافت خود ترغیب نماید .<br />
<br />
ابوالفتوح نزدیکان خود از طایفه بنی حسن را نزد خویش فراخواند و با آنها در این باره به مشورت پرداخت .<br />
<br />
آنها موافقت خود را اعلام کردند ، با وی بیعت نمودند و نامش امیرالمؤنین و لقبش راشدبالله گردید .<br />
<br />
ابوالفتوح به منبر رفت و خلافت خود را اعلام نمود و چون پول کافی نداشت ، به پیشنهاد وزیر مغربی پولهای موجود در خزانه کعبه و طوقهای طلا و نقره اطراف آنرا تحت اختیار خود قرار داد .<br />
<br />
وی هم چنین سکه های موسوم به کعبیه را نیز از آن خود کرد .<br />
<br />
ابوالفتوح پس از گماشتن جانشینی برای خود در مکه عازم [[رمله ( شهر - ) |رمله]] گردید و در نزدیکی آن جا از سوی مفرج بن دغفل بن جراح و فرزندش حسان و محمود و علی برادران حسان و سایر شخصیتهای عربی به گرمی مورد استقبال قرار گرفت .<br />
<br />
استقبال کنندگان از اسبهای خود پیاده شده و در مقابل وی تعظیم کرده و او را امیر المؤنین و خلیفه نامیدند .<br />
<br />
پس از آن ابوالفتوح همراه با آل جراح به طرف [[رمله ( شهر - ) |رمله]] حرکت نمود و در آنجا در منزل حسان بن مفرج سکنی گزید .<br />
<br />
وی مردم را امان داد و امر به معروف و نهی از منکر نمود و در بیانیه ای از مردم خواست که از آن به بعد در مقابل وی تعظیم ننمایند زیرا این امر فقط مختص ذات پروردگار است .<br />
<br />
سپس ابولفتوح به همراه آل جراح وارد مسجد گردید و ابن بناته واعظ مسجد را نزد خود فراخواند و از وی خواست خطبه ای بخواند و به او یادآور شد که در آن خطبه چه مسایلی را ذکر کند .<br />
<br />
مردم در مسجد در انتظار خطبه بودند ، ابن بناته خطبه را خواند و شش آیه اول سوره قصص را که شامل " فرعون بر روی زمین استکبار ورزیده " می باشد بر آنها تلاوت کرد .<br />
<br />
این ماجرا در سال 401ه - /1011م به وقوع پیوست و دعوت خلیفه ابوالفتوح در اغلب نقاط کشور شام منتشر گردید .<br />
<br />
هنگامی که حاکم بأمرالله خلیفه فاطمی از شورش ابوالفتوح و بیعت آل جراح با وی و انتشار دعوت وی در کشور شام آگاه گردید ، از جهت اینکه ابوالفتوح و آل جراح نیرویی عظیم جهت نابودی سلطه [[فاطمیان|فاطمیان]] در شام و خلافت آنها در مصر تشکیل دهند هراسان گشت .<br />
<br />
حاکم بأمرالله نیرویی جهت سرکوب آنها به فلسطین روانه کرد ولی نیروهای وی در نزدیکی داروم ( شهرک دیرالبلح کنونی ) شکست خوردند و بدین ترتیب ، نفوذ بنی جراح در فلسطین افزایش یافت ، قدرت آنها مستحکم تر گردید و حکومت ابوالفتوح در آنجا پایدار شد .<br />
<br />
پس از شکست تهاجم نظامی حاکم بأمرالله وی صلاح دید که آل جراح را به سوی خود جلب نماید ، پس به حسان و پدرش مفرج ، به شرطی که ابوالفتوح را ترک کنند ، وعده های بسیاری داد .<br />
<br />
وی هدایای زیادی نیز به علی و محمود فرزندان مفرج تقدیم نمود و برای همه آنها تیولهای بزرگی در نظر گرفت .<br />
<br />
در عین حال خلیفه حاکم بأمرالله ، ابوالطیب پسر عموی ابوالفتوح را به عنوان والی حرمین تعیین نمود و مبلغ پنجاه هزار دینار به غیر از هدایا و خلعتهای گوناگون برای وی ارسال داشت . در سال 403ه - /1013م ، حاکم بأمرالله برای نشان دادن اطاعت حجاز از وی دینارهایی که نام وی بر آنها حک گردیده بود ، ضرب نمود .<br />
<br />
بسیاری از مردم مکه از اطاعت ابوالفتوح سرپیچی کردند ودوباره به اطاعت حاکم بأمرالله در آمدند .<br />
<br />
پس از اینکه حاکم بأمرالله آل جراح را به سوی خود جلب نمود و بسیاری از مردم مکه و حجاز از ابوالفتوح روی گردان شدند ، ابوالفتوح راهی به جز بازگشت به مکه در مقابل خود ندید .<br />
<br />
وی از وزیر مغربی کمک خواست و تمایل خود برای بازگشت به مکه را با مفرج بن دغفل در میان گذاشت .<br />
<br />
مفرج بن دغفل در سال 403ه - /1013م ، ابوالفتوح را راهی مکه نمود تا اینکه به دره قری رسید و در آنجا گروهی از قبیله طی را تا مکه با وی همراه کرد و او توسط طرفدارانش به گرمی مورد استقبال قرار گرفت .<br />
<br />
حاکم بأمرالله از بازگشتن ابوالفتوح به مکه بسیار خشنود گردید و در سال 404ه - یک دینار طلایی به خاطر بازگشتن فلسطین به سلطه وی ضرب نمود .<br />
<br />
هنگامی که ابوالفتوح بازگشت خود را به اطلاع حاکم به امرالله رسانید ، حاکم بأمرالله وی را دوباره با امارت مکه منصوب نمود و ابوالفتوح تا زمان مرگ خود در آنجا باقی ماند .<br />
<br />
مآخذ و منابع گوناگون بر این مسأله تأکید دارند که حاکم بأمرالله در پایان امر ، مفرج بن دغفل را به علت کمک به ابوالفتوح و بیعت با وی به عنوان رقیب خلیفه در فلسطین ، به قتل رساند و این کار را توسط یکی از افراد مفرج ، پس از فریفتن وی با پول به وسیله زهر انجام داد .<br />
<br />
پس از جنگهای بسیاری که بین حاکم بأمرالله و حسان بن جراح رخ داد ، [[فاطمیان|فاطمیان]] توانستند دوباره نفوذ خود را در فلسطین به دست بیاورند و آل جراح بار دیگر به اطاعت [[فاطمیان|فاطمیان]] درآمدند ، تا اینکه در قرن ششم هجری/دوازدهم میلادی فلسطین را به مقصد مصر ترک کردند .<br />
<br />
==مآخذ : ==<br />
#روذراوری : ''''' ذیل تجارب الأمم ، ''''' قاهره 1916 .<br />
#قلقشندی : ''''' صبح الأعشی فی صناعة الأنشا ، ''''' قاهره 1946 .<br />
#مقریزی : ''''' اتعاظ الحنفا فی اخبار الأئمة الفاطمیین الخلفا ، ''''' قاهره 1948 .<br />
#مقریزی : ''''' المواعظ و الأعتبار فی ذکر الخطط و الأثار ، ''''' قاهره 1324ه - .<br />
#فاسی : ''''' المقنع من اخبار الملوک و الخلفاء و ولاة مکة الشرفاء . '''''<br />
#حسن ، ابراهیم حسن : ''''' الدولة الفاطمیة ، ''''' قاهره 1964 .<br />
#لطفی السید ، احمد : ''''' قبائل العرب فی مصر ، ''''' قاهره 1935 .<br />
#الدواداری : ''''' الدرة المضئة فی اخبار الدولة الفاطمیة''''' ، قاهره 1960 .<br />
#فاسی : ''''' العقد الثمین فی تاریخ البلد الأمین ، ''''' قاهره 1966 .<br />
#ابن [[جوزی ، بندلی صلیبیا ( 1871 - 1942 ) |جوزی]] : ''''' المنتظم فی تاریخ الملوک و الأمم ، ''''' حیدرآباد 1359ه - .<br />
#جمال الدین سرور ، محمد : ''''' النفوذ الفاطمی فی جزیرة العرب ، '''''قاهره 1964 .<br />
#حنبلی ، مجیرالدین : ''''' الأمن الجلیل بتاریخ القدس و الخلیل ، ''''' مصر 1283ه - .</div>Wikiadmin